خواص فیزیکی
خواص فیزیکی (Physical Properties ) به خواص قابل اندازه گیری گفته می شود که مقادیر آن ها توصیف کننده حالت فیزیکی سیستم است. تغییر در خواص فیزیکی یک سیستم می تواند با استحاله حالت های گذرا توصیف شود.
کریستالوگرافیچهارشنبه 03 دي 1393
کریستالوگرافی کریستالوگرافی (Crystallography)، زیر مجموعه ای از علم کانی شناسی یا مینرالوژی است و علم آرایش اتم ها در جامدات است.  این علم در یک نکته مهم از علوم فیزیک و شیمی که رابطه نزدیکی با آن دارند متمایز می شود. در حالی که موضوع این علوم بررسی حالات و تغییرات جسم است، هدف اصلی بلورشناسی در وهله اول بررسی خود جسم است و این جسم بلور یا کریستال نامیده می شود. بلور یا کریستال از واژه ای یونانی به معنای یخ، گرفته شده است. با توسعه دا ...
مشاهده
آلیاژچهارشنبه 03 دي 1393
آلیاژ آلیاژ (Alloy) ماده ای است که دارای خواص فلزی بوده و از دو یا چند عنصر شیمیایی تشکیل شده است که حداقل یکی از آن ها فلز است. یک سیستم آلیاژی شامل تمام آلیاژ هایی است که می توانند با ترکیب عناصر متعدد در همه نسبت های ممکن تشکیل شوند. اگر سیستم از دو عنصر تشکیل شده باشد آن را سیستم آلیاژی دوتایی و اگر از سه عنصر تشکیل شده باشد آن را سیستم آلیاژی سه تایی می نامند. با در نظر گرفتن تنها 45 عنصر معمولی، هر ترکیب دوتایی از آن ها تشکیل 990 سیستم آ ...
مشاهده
HCP (علم مواد)چهارشنبه 03 دي 1393
HCP HCP یا (Hexagonal close-packed) یا هگزاگونال فشرده یکی از 14 شبکه براوه است. در این شبکه وجوه بالایی و پایینی هر واحد شبکه شامل شش اتم به صورت شش ضلعی منظم است که یک اتم در مرکز وجه را احاطه کرده اند. صفحه دیگری که سه اتم اضافی را در واحد شبکه ایجاد می کند، بین وجوه بالایی و پایینی قرار می گیرد. اتم های موجود در این صفحه میانی نزدیک ترین همسایه برای هر دو صفحه مجاور هستند. کادمیم، منیزیم، تیتانیوم، کبالت و روی ساختار HCP دارند. ساختار h ...
مشاهده
FCC (علم مواد )چهارشنبه 03 دي 1393
FCC FCC یا (Face Centered Cubic) یا  مکعب با سطح مرکز دار یکی از شبکه های کریستالی است. در این شبکه هشت اتم در گوشه های مکعب و شش اتم در مراکز 6 وجوه مکعب قرار می گیرند. این شبکه دارای بیشترین فشردگی و کمترین فضای خالی در بین شبکه های مکعبی است. آلومینیوم، نیکل، مس، طلا، نقره، سرب، پلاتین و آهن گاما ساختار FCC دارند. تعداد اتم ها در ساختار FCC از روش زیر بدست می آید: در ساختار FCC تنها یک هشتم از هر یک ...
مشاهده
BCC (علم مواد)چهارشنبه 03 دي 1393
BCC BCC یا (body centered cubic) یا مکعب مرکزدار یکی از شبکه های کریستالی است. در این شبکه هشت اتم در گوشه های مکعب و یک اتم در مرکز مکعب قرار می گیرد. کروم، تنگستن، آهن آلفا، آهن دلتا، مولیبدن، وانادیم و سدیم در این شبکه متبلور می شوند. در شبکه BCC تعداد اتم های موجود در هر سلول واحد با استفاده از رابطه زیر بدست می آید: هرکدام از هشت اتمی که در گوشه های این ساختار قرار می گیرند، در واقع به هشت سلول واحد تعل ...
مشاهده
شبکه های براوهچهارشنبه 03 دي 1393
شبکه های براوه شبکه های براوه (Bravais lattice) در سال 1848 توسط آگوست براوه دانشمند فرانسوی مطرح شد. وی ثابت کرد که فقط شکل های هندسی خاصی می توانند به طور متناوب تکرار شوند تا فضا پر شود. بدین منظور او 14 شبکه فضایی را معرفی نمود که به نام خودش نامگذاری شدند. این شبکه ها به هفت سیستم تری کلینیک، مونوکلینیک، اورتورمبیک، تتراگونال، هگزاگونال، رومبوهدرال و کیوبیک تقسیم بندی می شوند. قاعده مرکز دار مرکز وجوه پر ...
مشاهده
واکنش پری تکتیکچهارشنبه 03 دي 1393
واکنش پری تکتیک در واکنش پری تکتیک (Peritectic Reaction)، یک مذاب و یک جامد برای تشکیل یک فاز جدید در دمای ثابت در هنگام سرد کردن واکنش انجام می دهند. واکنش به طور کلی به صورت زیر است: جامد تشکیل شده معمولا یک فاز واسطه است، اما در بعضی از موارد می تواند یک محلول جامد انتهایی باشد. این شکل نشان می دهد که {{ترکیب واسطه}}، AmBn  با ترکیب (30B-70A) است. هنگامی که این ترکیب تا دمای پری تکتیک گرم شود (نقطه G)، به دو فاز ...
مشاهده
قانون اهرم (علم مواد)چهارشنبه 03 دي 1393
قانون اهرم قانون اهرم (Lever Rule) یک رابطه بسیار مهم برای هر ناحیه دو فازی در یک نمودار دوتایی است. سیستم آلیاژی زیر را که تشکیل محلول جامد می دهند را در نظر بگیرید. آلیاژی با ترکیب متوسط 50 درصد B، در دمای T1 شامل مذاب L و محلول جامد ss است. ترکیب مذاب، 30 درصد B و ترکیب محلول جامد 80 درصد B است. در 100 گرم این آلیاژ، 50 گرم آن باید B و 50 گرم باقی مانده آن A باشد. با فرض این که وزن کل مخلوط 100 گرم باشد، داریم: ...
مشاهده
قانون فاز گیبسچهارشنبه 03 دي 1393
قانون فاز گیبس قانون فاز گیبس (Gibbs Phase Rule) اولین بار توسط گیبس ارائه شد و توسط روزبوم کاربرد عمومی پیدا کرد. قانون فاز شرایط تعادل را به صورت رابطه ای بین تعداد فاز ها و اجزای یک سیستم تعریف می کند: در این رابطه F درجه آزادی، C تعداد اجزا و P تعدا فاز هاست. هر سیستم دارای تعداد مشخصی متغیر مستقل است که برای تعریف سیستم باید هر کدام از این متغیر ها مقادیر معینی داشته باشند. دما، فشار، ترکیب فازها، نیروی مغناطیسی، میدان ثقلی و ... م ...
مشاهده
دیاگرام فازی (علم مواد)چهارشنبه 03 دي 1393
دیاگرام فازی دیاگرام فازی (Phase Diagram)، نمایش گرافیکی از داده است که اطلاعات قابل ملاحظه ای درباره یک ترکیب یا طبیعت تاثیرات متقابل بین بیش از یک ترکیب را فراهم می آورد. دیاگرام های فازی نقشه های راهنمایی هستند که به کمک آن ها تشکیل و پایداری فاز های مختلف بررسی می شوند. این نمودار ها در شرایط تعادلی به دست می آیند و به همین دلیل آن ها را نمودار های تعادلی فازی می نامند. اگر چه در بسیاری از فرآیند ها و تولیدات صنعتی شرایط تعادلی به طور کامل ...
مشاهده
محلول جامد بین نشینیچهارشنبه 03 دي 1393
محلول جامد بین نشینی محلول جامد بین نشینی (Interstitial Solid Solution)، هنگامی تشکیل می شود که اتم های کوچک در فضای بین اتم های حلال در شبکه بلوری قرار گیرند. چون اندازه فضای بین اتم ها در شبکه بلوری محدود است، تنها اتم های با شعاع اتمی کمتر از 1 آنگستروم مانند عناصر نیتروژن، بور، کربن، نیتروژن و اکسیژن می توانند تشکیل محلول های جامد بین نشین دهند. این نوع محلول جامد از چند جهت با ترکیبات بین نشین متفاوت است. مقدار اتم های کوچک لازم برای ت ...
مشاهده
واکنش یوتکتیکچهارشنبه 03 دي 1393
واکنش یوتکتیک برای بررسی واکنش یوتکتیک (Eutectic Reaction) ابتدا به سیستم دو جزئی با نقطه یوتکتیک پرداخته می شود. همانطور که در شکل زیر مشاهده می شود، منحنی های سرد کردن فلزات خالص A و B یک خط افقی را در نقطه {{انجماد}} خود نشان می دهند. با اضافه کردن A به B، دمای آغاز انجماد کاهش پیدا می کند. چون هر فلز دمای انجماد فلز دیگر را پایین می آورد، خط وصل کننده نقاط آغاز انجماد باید یک مینیمم را نشان دهند (نقطه E). نقطه E به عنوان نقطه یوتکتیک معروف ...
مشاهده
محلول جامد جانشینیچهارشنبه 03 دي 1393
محلول جامد جانشینی در محلول جامد جانشینی (Substitutional Solid Solution)، اتم های محلول در ساختار بلوری اتم حلال جایگزین اتم های حلال می شود. برای مثال اتم های نقره می توانند جایگزین اتم های طلا شوند بدون این که ساختار بلوری طلا (fcc) تغییر کند و اتم های طلا می توانند جایگزین اتم های نقره در شبکه بلوری fcc نقره شوند. همه آلیاژ های سیستم نقره - طلا دارای یک ساختار بلوری fcc هستند، که در آن اتم های نقره و طلا به طور اتفاقی در سر تا سر شبکه بلوری ...
مشاهده
محلول جامدچهارشنبه 03 دي 1393
محلول جامد یک محلول جامد (Solid Solution)، محلولی در حالت جامد است که شامل دو نوع اتم ترکیب شده با یک نوع شبکه بلوری است. معمولا اختلاف قابل ملاحظه ای در میزان حلالیت اتم محلول در حالت مذاب با حالت جامد وجود دارد. اتم محلول معمولا در حالت مذاب بیشتر از حالت جامد حل می شود. هم چنین هنگامی که انجماد محلول شروع می شود، دمای انجماد می تواند کمتر یا بیشتر از نقطه ذوب اتم محلول خالص و اتم حلال خالص باشد. اکثر محلول های جامد در محدوده ای از دما منجمد ...
مشاهده
مولالیتهچهارشنبه 03 دي 1393
مولالیته مولالیته (Molality) یک محلول (m)، برابر است با تعداد مول های ماده حل شده در یک کیلوگرم حلال. مولالیته توسط رابطه زیر محاسبه می شود: تعداد مول های حل شده =مولالیته ------------------------- کیلوگرم حلال مولالیته یک محلول معین با دما تغییر نمی کند، زیرا محلول بر مبنای جرم اجزای سازنده آن تهیه شده است و تغییر دما، تغییری در وزن نمی دهد. مولالیته یک محلول آبی بسیار رقیق تقریبا برابر ب ...
مشاهده
وزن مولکولیچهارشنبه 03 دي 1393
وزن مولکولی وزن مولکولی (Molecular Mass) مجموع وزن های اتمی همه اتم های موجود در فرمول آن ماده است. به عنوان مثال وزن مولکول آب (H2O) برابر است با : وزن مولکولی آب = وزن اتم اکسیژن+ (وزن اتم هیدروژن)×2 18=16+(1)×2 منابع و پیوندها گردآوری شده توسط دپارتمان پژوهشی شرکت پاکمن چارلز مورتیمر ، شیمی عمومی ، جلد اول ، مرکز نشر دانشگاهی ، 1381. صفحه مهندسی مواد و متالورژی مجله علمی ویکی پی جی     برد ...
مشاهده
مولچهارشنبه 03 دي 1393
مول یک مول (Mole) مقدار ماده خالصی است که شامل عدد آووگادرو واحد اصلی باشد. این واحد، یکی از آحاد SI است. تعریف مول مقدار ماده خالصی است که تعداد واحدهای مستقل اصلی آن دقیقا برابر با تعداد اتم های 12 گرم کربن 126C باشد. پس، نمونه ای از یک عنصر که جرم آن بر حسب گرم از لحاظ عددی برابر با وزن اتمی آن عنصر باشد، شامل یک مول از اتم های عنصر، یعنی شامل عدد آووگادرو اتم است. مثلا وزن اتمی بریلیم 9.01218 است. بنابراین:  9.01218g Be=1 mole ...
مشاهده
مولاریتهچهارشنبه 03 دي 1393
مولاریته مولاریته (Molarity) یک محلول (M)، برابر است با تعداد مول های حل شده در هر لیتر آن محلول. تعداد مول های ماده حل شده =مولاریته ----------------------------------------- تعداد لیترهای محلول تغییر دما موجب انقباض و انبساط محلول شده و از این رو، غلظت تعیین شده بر مبنای حجم، تغییر می کند. بنابراین، به منظور رعایت دقت عمل، تهیه محلول و تعیین مولاریته آن بایستی در دمایی باشد که آن محلول م ...
مشاهده
کسر مولیچهارشنبه 03 دي 1393
کسر مولی کسر مولی (Mole Fraction) یک جزء محلول (XA)، عبارتست از نسبت تعداد مول های آن جزء به مجموع کل مول های تمام اجزای موجود در محلول. کسر مولی توسط رابطه زیر محاسبه می شود: در رابطه فوق، XA، نسبت مولی A و nA، nB، nC،... تعداد مول های A، B، C و ... است. مجموع کسر های مولی تمام اجزای موجود در یک محلول همواره برابر با 1 است: XA+XB+XC+…=1 برای محاسبه درصد مولی، کسر مولی را در 100 ضرب می کنند. منابع و پیوندها گردآوری شد ...
مشاهده
واکنش پری تکتوئیدچهارشنبه 03 دي 1393
واکنش پری تکتوئید واکنش پری تکتوئید (Peritectoid Reaction) یک واکنش نسبتا معمول در حالت جامد است و در بسیاری از سیستم های آلیاژی دیده می شود. واکنش پری یوتکتوئید را به صورت کلی زیر می توان نوشت: در شکل الف، دو فاز جامد α و β در دمای پری تکتوئید (خط EF) برای تشکیل یک محلول جامد واسطه (γ) واکنش انجام می دهند. در شکل ب، دو فاز جامد (فلز خالص A و  محلول جامد β) در دمای پری تکتوئید (خط CD) برای تشکیل یک فاز جامد جد ...
مشاهده
واکنش یوتکتوئیدچهارشنبه 03 دي 1393
واکنش یوتکتوئید واکنش یوتکتوئید (Eutectoid Reaction) یک واکنش معمول در حالت جامد است که بسیار شبیه واکنش یوتکتیک است. لیکن در این واکنش فاز مذاب وجود ندارد. در این حالت یک فاز جامد در هنگام سرد شدن به دو فاز جامد جدید تبدیل می شود. واکنش یوتکتوئید به صورت زیر می تواند نوشته شود: مخلوط یوتکتوئید حاصل بسیار ریز است (شبیه مخلوط یوتکتیک) و در زیر میکروسکوپ هر دو مخلوط معمولا به یک شکل ظاهر می شوند. از این رو امکان تشخیص این ...
مشاهده
ریزساختار فولاد سرد شده تعادلی ریزساختار فولاد سرد شده تعادلی (equilibrium cooled steel microstructure) در دمای محیط بستگی به ترکیب (درصد کربن) و عملیات حرارتی پس از انجماد دارد. اگر شرایط تعادلی و سرمایش آهسته در نظر گرفته شود، با توجه به دیاگرام فازی آهن-کربن، سه دسته فولاد وجود دارد که تقسیم بندی آن ها بر اساس درصد کربن می باشد. در بخش های بعدی به تفکیکی هر یک از این گروه ها تشریح شده است. فولاد یوتکتوئیدی هنگامی که مذاب فولادی با ت ...
مشاهده
واکنش منوتکتیکچهارشنبه 03 دي 1393
واکنش منوتکتیک واکنش منوتکتیک (Monotectic Reaction) هنگامی رخ می دهد که دو مذاب غیر قابل انحلال در یکدیگر در دیاگرام فازی وجود داشته باشند. اجسامی که به طور جزئی در یکدیگر حل می شوند، یک فاصله عدم اختلاط را نشان می دهند. TACFETB خط لیکوئیدوس و TATEJTB خط سالیدوس هستند. آلیاژ هایی که ترکیب آن ها بین نقطه C و F است، در دما های بالای Tm، مخلوطی از دو محلول مذاب L1 و L2 خواهد بود. خطوط CD و FG ترکیب شیمیایی فاز های مذاب در ت ...
مشاهده
استوکیومتریچهارشنبه 03 دي 1393
استوکیومتری استوکیومتری (Stoichiometry) برگرفته از واژه های یونانی stoicheion به معنی عنصر و metron به معنی اندازه گیری است. این علم شاخه ای از علم شیمی است که با روابط کمی میان عناصر در تشکیل مواد مرکب و میان عناصر و مواد مرکب درگیر در واکنش های شیمایی، سروکار دارد. نظریه اتمی ماده در مطالعه استوکیومتری نقش اساسی دارد. استوکیومتری واکنش روابط کمی میان اجزای شرکت کننده در واکنش را بیان می کند. استوکیومتری ترکیب روابط کمی میان عناصر موجود در یک ...
مشاهده
اکی والانچهارشنبه 03 دي 1393
اکی والان تعریف یک هم ارز یا اکی والان (Equivalent Weight) از یک ماده که مقداری معین از آن است، به نوع واکنش که قرار است ماده در آن شرکت کند، بستگی دارد، اما همیشه طوری محاسبه می شود که یک اکی والان از یک واکنش دهنده، دقیقا با یک اکی والان از واکنش دهنده دیگر، واکنش می دهد. واکنش های خنثی شدن و اکسایش - کاهش دو نوع از واکنش های مهم هستند که وزن های هم ارز برای آن ها، تعریف شده است. جرم یک هم ارز از هر ماده وزن هم ارز نامیده می شود. ...
مشاهده
نرمالیتهچهارشنبه 03 دي 1393
نرمالیته نرمالیته (Normality) یک محلول (N)، برابر است با تعداد اوزان هم ارز یا اکی والان ماده حل شده در یک لیتر آن محلول، که a را می توان به عنوان افزایش یا کاهش کل عدد اکسایش یرای یک اتم در یک واکنش در نظر گرفت. رابطه نرمالیته و مولاریته یک محلول به صورت زیر است: N=aM تعداد هم ارز ماده A در محلولی از آن، که با eA نشان داده می شود، برابر حاصل ضرب حجم نمونه محلول VA (بر حسب لیتر)، در نرمالیته محلول، NA ( که در واقع تعداد هم ارز A در یک ...
مشاهده
الکترونگاتیویتهچهارشنبه 03 دي 1393
الکترونگاتیویته الکترونگاتیویته (Electronegativity)، میزان توانایی نسبی یک اتم در یک مولکول برای جذب جفت الکترون پیوندی به سوی خود است. مطابق این تعریف، می توان گفت که قطبی بودن مولکول HCl، ناشی از اختلاف بین الکترونگاتیویته اتم های کلر و هیدروژن است. چون اتم Cl الکترونگاتیوتر از اتم H است، آن سر پیوند که به Cl منتهی می شود، حامل بار جزئی منفی، -δ و سر مربوط به اتم H حامل بار جزئی مثبت، +δ است. مفهوم الکترونگاتیویته گر چه مفید است ...
مشاهده
پیوند هیدروژنیچهارشنبه 03 دي 1393
پیوند هیدروژنی در ترکیباتی با پیوند هیدروژنی (Hydrogen Bond)، اتم عنصر الکترونگاتیو چنان جاذبه شدیدی بر الکترون های پیوندی اعمال می کند که در نتیجه آن، هیدروژن دارای بار مثبت قابل ملاحظه +δ می گردد. هیدروژن در این حالت، تقریبا به صورت یک پروتون بی حفاظ است، زیرا این عنصر فاقد الکترون پوششی است. اتم هیدروژن یک مولکول و زوج الکترون غیر مشترک مولکول دیگر، متقابلا همدیگر را جذب می کنند و پیوندی تشکیل می شود که به پیوند هیدروژنی موسوم است. هر ...
مشاهده
نیروهای جاذبه بین مولکولی نیرو های جاذبه ای که مولکول ها را در کنار هم نگه می دارد به نیروهای جاذبه بین مولکولی (Intermolecular forces) مشهورند. پیوندهای ثانویه یا پیوندهای واندوالس بین گازهایایده آل (مانند آرگون و نئون) یا مولکول های پایدار مانند متان و مواد آلی دیگر در حالت مایع یا جامد تشکیل می شوند. به همین دلیل، پیوند های ثانویه ارتباطی به الکترون های ظرفیت ندارند و در نتیجه پیوندهای ضعیفی هستند. نیرو های دوقطبی-دوقطبی بین مولکول های ق ...
مشاهده
پیوند فلزیچهارشنبه 03 دي 1393
پیوند فلزی پیوند فلزی (Metallic bonding) در فلزات و آلیاژ ها دیده می شود. نظریه پیوند فلزی برای اولین بار در سال 1900 توسط دورود پیشنهاد شد. بر اساس این نظریه، هنگامی که اتم های فلزات به منظور تشکیل ماده جامد به یکدیگر نزدیک می شوند، هر اتم همه الکترون های ظرفیت خود را به اشتراک می گذارد و در نتیجه یون های فلزی و الکترون های آزاد به وجود می آید. دلیل اینکه این الکترون ها را الکترون ها آزاد نام گذاشته اند، قابلیت جابجایی آن ها ...
مشاهده
پیوند کووالانسیچهارشنبه 03 دي 1393
پیوند کووالانسی پیوند کووالانسی (Covalent bond) بین دو غیر فلز صورت می گیرد. پیوند کووالانسی از به اشتراک گذاشتن الکترون های تراز خارجی دو اتم برای رسیدن به وضعیت پایدار حاصل می شود. این پیوند بین اتم های عناصر نزدیک در جدول تناوبی تشکیل می شود. در این پیوند، اتم ها الکترون های خود را از دست نمی دهند، بلکه الکترون های قشر خارجی خود را به اشتراک می گذارند، به طوری که هر یک از دو اتم دارای قشر الکترونی کامل می شوند. برای اینکه یک عنصر پیوند کووا ...
مشاهده
پیوند یونیچهارشنبه 03 دي 1393
پیوند یونی پیوند یونی (Ionic Bond) بین عناصر الکتروپوزتیو قوی (فلزات) و عناصر الکترونگاتیو قوی (غیر فلزات) یافت می شود. پیوند یونی همیشه بین یون های دارای بار مخلف (مثبت و منفی) تشکیل می شود. تشکیل این نوع پیوند به این دلیل است که اتم ها مایل هستند که به صورت گاز های ایده آل پایدار درآیند. بنابراین اتم هایی که در مدار خارجی خود دارای تعداد کمی الکترون هستند، می توانند آن ها را به آسانی از دست دهند و در مقابل اتم هایی که مدار خارجی شان تقریبا پ ...
مشاهده
دسته بندی مواد مهندسیچهارشنبه 03 دي 1393
دسته بندی مواد مهندسی روش ها مختلفی برای دسته بندی مواد مهندسی (Classification Of Engineering Materials) وجود دارد، اما، مواد مهندسی به صورت قرار دادی به سه گروه اصلی تقسیم بندی شده اند: فلزات، سرامیک ها و پلیمر ها. این دسته بندی عموما بر اساس آرایش شیمیایی و ساختمان اتمی انجام شده و بسیاری از مواد در گروه های مشخص و جداگانه قرار می گیرند و البته برخی اشتراکات نیز وجود دارد. علاوه بر این، مواد کامپوزیت نیز وجود دارند که ترکیبی از دو یا چند گرو ...
مشاهده
جای خالی اتمیچهارشنبه 03 دي 1393
جای خالی اتمی (Vacancy) محل های جای خالی اتمی (Vacancy) در شبکه کریستالی از مهم ترین و ساده ترین عیوب نقطه ای هستند. چنین عیوبی می توانند در موقع {{انجماد}} (به خصوص سرد کردن با سرعت زیاد از درجه حرارت های بالا)، تغییر شکل، اشعه دادن با اشعه ای که داراری انرژی زیاد است و یا درجه حرارت های بالا به وجود آید. محل خالی را در شبکه کریستالی معمولا  با علامت  مشخص می کنند. البته هر کریستال در شرایط تعادلی خود دارای تعدادی جای خالی است که تع ...
مشاهده
عیوب شبکه کریستالیچهارشنبه 03 دي 1393
عیوب شبکه کریستالی بلورهای فلزی کامل نیستند یعنی دارای عیوب شبکه کریستالی (Crystal Defects) هستند. در طبیعت جسمی یافت نمی شود که تمام بلورهای آن بی نقص باشد. از نقطه نظر ترمودینامیکی (انرژی) عیوب دو دسته هستند پایدار و ناپایدار. این نوع دسته بندی بسیار کلی و نامناسب است. از نظر هندسی عیوب و نواقص شبکه بلوری به صورت نقطه ای، خطی، سطحی و حجمی تقسیم بندی می شوند. این دسته بندی مناسب تر است. ساختمان بلوری اجسام مطابق ساختمان های مشابه با شب ...
مشاهده
جانشینی ایزومرفیچهارشنبه 03 دي 1393
جانشینی ایزومرفی جانشینی ایزومورفی (Isomophous Substitution) به طور کلی جانشینی یک کاتیون در شبکه به جای کاتیون دیگر با اندازه مشابه است. وقوع این پدیده در کانی های گروه مونت موریلونیت، بسیار عادی است. هنگامی که اندازه دو کاتیون مختلف مشابه بوده و اختلاف بار الکتریکی آن ها، بیشتر از یک واحد نباشد این امکان وجود دارد که این کاتیون ها در شبکه کانی رسی جانشین یکدیگر شوند، به عنوان مثال آهن سه ظرفیتی در بسیاری موارد جانشین آلومینیم شده و یا کلسیم ...
مشاهده
جهات و صفحات بلورشناسی در هگزاگونال در مورد تعیین جهات و صفحات بلورشناسی شبکه هگزاگونال (Planes and Directions inHexagonal Structure) علاوه بر استفاده از سه محور مختصات عمود بر هم یا همان روش اندیس گذاری میلر، می توان برای ساده تر شدن از چهار محور مختصات استفاده کرد که این روش به نام  اندیس گذاری میلر – براویس شهرت دارد. در این روش، سه محور مختصات با نام a1، a2، a3 با زوایای 120 درجه نسبت به هم در صفحه قاعده و یک مح ...
مشاهده
صفحات بلورشناسیچهارشنبه 03 دي 1393
صفحات بلور شناسی در بسیاری از مباحث متالورژیکی نیازمند شناخت صفحات بلور شناسی (Crystallographic plane) خاصی می باشیم و جهت تعیین این صفحات خاص بلورشناسی لازم است که آن ها نام گذاری شوند. قابل ذکر است که طول محورهای بلورشناسی بر زوایای بین صفحات اتمی تاثیر گذار می باشد. این واقعیت به این دلیل است که صفحات بلورین فقط در امتداد نقاط شبکه گسترش پیدا می کنند. برای نامگذاری صفحات کریستالی سه روش وجود دارد: 1- روش وایس 2- روش میلر 3- روش ...
مشاهده
جهات بلور شناسیچهارشنبه 03 دي 1393
جهات بلور شناسی جهات بلور شناسی (Crystallographic directions) در مطالعه بلورها اهمیت زیادی دارند و یکی از مهم ترین پارامترهای بلور شناسی می باشند. ساده ترین روش تعیین آن ها در شبکه هاب بلورین به کمک اشعه ایکس می باشد. جهات بلور شناسی همانند جهات تعریف شده در ریاضیات و هندسه دارای نقطه شروع، امتداد و جهت می باشند، اما هنگامی که یک جهت بلور شناسی در یک سلول واحد در نظر گرفته شود دارای اندازه خواهد بود ودر غیر این صورت جهات بلور شناسی دارای انداز ...
مشاهده
موقعیت اتم در سلول واحدچهارشنبه 03 دي 1393
موقعیت اتم در سلول واحد تعیین موقعیت اتم در سلول واحد (Atom Position in Unit Cell) نقش مهمی در شناخت شبکه های بلوری دارد. موقعیت هر اتم بر اساس مرکز و محورهای بلورشناسی به صورت ضریبی از پارامتر شبکه تعیین می شود. به عنوان مثال مرکز و محورهای بلورشناسی به صورت ضریبی از پارامتر شبکه تعیین می شود. به عنوان مثال مرکز بلور شناسی در هر شبکه اتمی دارای موقعیت a=0، b=0 و c=0 می باشد و به صورت (0و0و0) نمایش داده می شود. جهت نمایش موقعیت یک اتم در سلول ...
مشاهده
تقارن در بلورچهارشنبه 03 دي 1393
تقارن در بلور برای توصیف و تشریح تقارن در بلور (Symmetry in Crystals)، ابتدا آن ها دسته بندی می شوند. عملکرد تقارن به صورت زیر است: 1- تقارن سطحی و سطوح تقارن (m) 2- تقارن دورانی یا محوری و محور تقارن (A) 3- تقارن مرکزی و مرکز تقارن (C) بلورها از اتم هایی با آرایش منظم که در چیدمانی خاص قرار گرفته، تشکیل شده اند و این اتم ها به صورت متقارن در یک شبکه سه بعدی که شبکه اتمی نام دارد، آرایش می یابند. بر این اساس، وجوه هر بلور نیز دارای ...
مشاهده
قاعده کمپلیکاسیونچهارشنبه 03 دي 1393
قاعده کمپلیکاسیون قاعده کمپلیکاسیون (Law of Complication) توسط دانشمندی آلمانی به نام ویکتور موریس گلد اشمیت (Vicktor Moritz Goldschmied) بیان شده است و این توانمندی را داراست تا به کمک آن اندیس سطوح مجهول را تعیین کرد. آزمایشات فراوان نشان داده است که صفحات بلورین هر چه دارای اندیس میلر کوچکتری باشند، از لحاظ بلور شناختی با اهمیت تر هستند یعنی بیشتر از صفحات با اندیس های بزرگتر در بلور ها به وجود می آیند و وسعت بیشتری نیز دارا هستند.  قا ...
مشاهده
بازیابی و تبلور مجددچهارشنبه 03 دي 1393
بازیابی و تبلور مجدد Recovery and Recrystallization بازیابی و تبلور مجدد (Recovery and Recrystallization) از مباحث بسیار مهم در علم و مهندسی مواد می باشد. عملیات حرارتی بازیابی (recovery heat treatment) به عملیاتی گفته می‌شود که در آن تغییرات عمده‌ای در ساختار بلوری فلز نظیر کاهش و یا از بین رفتن معایب بلوری که از قدرت تحرک زیادی برخوردار هستند، به وجود می‌آید. در این عملیات، معایب نقطه‌ای نظیر جاهای خالی و اتم‌های اضا ...
مشاهده
خواص موادچهارشنبه 03 دي 1393
خواص مواد خواص مواد (Material Properties) می­ تواند با ساختار داخلی آن ها مرتبط باشد. در این جا به تعریف مواردی چون ساختار، آرایش شبكه و مقطع متالوگرافی پرداخته نمی­ شود، ولی اصولا نشان داده شده است كه با شناخت ساختار اتمی مواد، شبكه­ های بلوری و غیره نیز می­ توان به خواص ماكروسكوپی مواد پی برد. روش ­های تحقیقاتی برای تشریح و تشخیص خواص مواد صنعتی براساس تاثیر متقابل بین وسیله اندازه­ گیری و نمونه آماده شده استوار بوده ...
مشاهده
ده ماده ای که جهان را تغییر خواهند داد ده ماده ای که جهان را تغییر خواهند داد (Ten Materials That Will Change The World)، فهرستی از ده ماده پیشرفته است که به تدریج به زندگی روزمره ما وارد خواهند شد. در حال حاضر انقلابی آرام در حال شکل گیری در آزمایشگاه های سراسر جهان است. دانشمندان به دنبال راه هایی برای تغییر مواد در مقیاس های بسیار کوچک هستند. این تحول موادی را در اختیار ما قرار می دهد که زمانی تنها در رمان های علمی تخلی یافت می شد. اما تولی ...
مشاهده
عدد آووگادروچهارشنبه 03 دي 1393
عدد آووگادرو این عدد به افتخار آمدو آووگادرو، عدد آووگادرو (Avogadro Number) نامیده شد. مقدار این عدد تا 6 رقم با معنی برابر با 6.02205 × 1023 است. آووگادرو نخستین کسی بود که رفتار گازها را در واکنش های شیمیایی، بر حسب تعداد مولکول های واکنش دهنده، توضیح داد. آووگادرو به این نتیجه رسید که حجم معینی از تمام گاز ها در دما و فشار ثابت داراری مقدار مشخصی از مولکول هاست. مدت ها پس از درگذشت آووگادرو ، مفهوم مول معرفی شد و به صورت تجربی مشخص ش ...
مشاهده
پرلیتچهارشنبه 03 دي 1393
پرلیت پرلیت (Pearlite) محصول دگرگونی یوتکتوئید در فولاد ها است و ساختمان میکروسکوپی منحصر به فردی دارد. پرلیت از لایه های متناوب فریت و سمنتیت تشکیل شده و مشابه اثر انگشت روی کاغذ است. به بیان دیگر، ساختمان پرلیت توسط دسته هایی از لایه های متناوب فریت و سمنتیت با فواصل و جهات مختلف مشخص می شود. یکسان نبودن فواصل لایه های سمنتیت در نواحی مختلف تا حدی به زاویه برخورد لایه ها با سطح پولیش شده نمونه باز می گردد. با فرض این که تمام پرلیت در یک درجه ...
مشاهده
آستنیتچهارشنبه 03 دي 1393
آستنیت آستنیت (Austenite) محلول جامد کربن در آهن گاما است. این فاز دارای ساختار بلوری FCC است و حلالیت کربن در آن خیلی بیشتر از فریت آلفا است. حلالیت کربن در آستنیت در دمای 1148 درجه سانتی گراد به حداکثر مقدار خود یعنی 2.08 درصد می رسد و سپس در 723 درجه سانتی گراد به 0.8 درصد کاهش می یابد. مانند فریت آلفا، اتم های کربن به صورت بین نشین، اما به میزان بیشتر در شبکه FCC حل می شوند. مبنای آبدهی فولاد ها همین اختلاف حلالیت کربن در آستنیت و فریت آلف ...
مشاهده
سمنتیتچهارشنبه 03 دي 1393
سمنتیت سمنتیت (Cementite) یا Fe3C ترکیب بین فلزی آهن و کربن است. در صورتی که درصد کربن در فولاد ها و یا آلیاژ های آهن – کربن بیشتر از حد حلالیت آن در آستنیت و یا فریت باشد فاز جدید موسوم به کاربید آهن یا سمنتیت به وجود می آید. حد حلالیت کاربید آهن (Fe3C) ناچیز است و 6.67 درصد کربن و 93.3 درصد آهن دارد. کاربید آهن کاملا با محلول های جامد فریت و آستنیت متفاوت است. ساختمان کریستالی سمنتیت، بسیار پیچیده است و روش های مختلفی ...
مشاهده
لدبوریتچهارشنبه 03 دي 1393
لدبوریت لدبورت (Ledeburite) مخلوط یوتکتیکی از سمنتیت و آستنیت است. در دیاگرام آهن –کربن هنگامی که درصد کربن ما بین 2.06 و 6.67 درصد باشد تشکیل می شود و نقطه ذوب آن برابر با 1147 °C است. لدبوریت محصول واکنش یوتکتیک دیاگرام آهن - کربن است که هنگام سرد شدن مذابی که حاوی 4.5 درصد کربن است ایجاد می شود و در واقع یک ساختار متالوگرافی است. این ساختار به افتخار متالورژ آلمانی کارل هنریش ادولف لدبور نامگذاری شده است که در سال 1882 موفق ب ...
مشاهده
فریت دلتاچهارشنبه 03 دي 1393
فریت دلتا فریت دلتا (Delta Ferrite)، محلول جامد کربن در آهن دلتا است. این فاز دارای ساختار بلوری BCC است، اما ثابت شبکه آن با ثابت شبکه فریت آلفا متفاوت است. حداکثر حلالیت کربن در فریت دلتا در 1495 درجه سانتی گراد برابر با 0.09 درصد است. از آنجایی که درجه حرارت معمولی جهت شروع عملیات حرارتی فولاد ها در منطقه آستنیت می باشد و فریت دلتا نیز در دما های پایین تر به آستنیت تبدیل می شود، فریت دلتا فقط از نظر عملی مورد توجه قرار گرفته و کاربرد صنعتی ...
مشاهده
فریت آلفاچهارشنبه 03 دي 1393
فریت آلفا فریت آلفا (Alpha Ferrite) یا فریت محلول جامد کربن در آهن آلفا است. ساختار بلوری این فاز BCC است، و در صفر درصد کربن، آهن آلفا است. دیاگرام فازی نشان می دهد که کربن فقط کمی در فریت حل می شود و حداکثر حلالیت آن در 723 درجه سانتی گراد برابر با 0.02 درصد است. با کاهش دما حلالیت کربن در فریت آلفا کاهش می یابد و در صفر درجه سانتی گراد برابر با 0.008 درصد است. حد حلالیت بسیار محدود کربن در فریت آلفا، توسط منطقه بسیار کوچک فریتی در سمت چپ دی ...
مشاهده
دیاگرام فازی آهن-کربنچهارشنبه 03 دي 1393
دیاگرام فازی آهن-کربن دیاگرام فازی آهن – کربن (Fe-C phase diagram) دیاگرامی تعادلی از کربن در محلول جامد آهن بوده که نشانگر تغییرات ساختاری آلیاژهای آهن – کربن نسبت به درجه حرارت می باشد. این دیاگرام بر حسب درصد کربن آلیاژ، درجه حرارت، سرد کردن یا گرم کردن بسیار آهسته رسم شده و به همین علت به آن دیاگرام تعادلی آهن – کربن می گویند. نمودار تعادلی آهن-کربن راهنمایی ست که به کمک آن می توان روش های مختلف عملیات حرارتی را بررسی ...
مشاهده
تقویم نمایشگاه های بین المللی سال 1396
نمایشگاه به عنوان يكی از مهمترين بخش های تجاری و اقتصادی ایران با بهره مندی از ف ...بیشتر
شانزدهمین نمايشگاه بين المللی تجهيزات و تاسيسات سرمايشی و گرمايشی اصفهان
عنوان: شانزدهمین نمايشگاه بين المللی تجهيزات و تاسيسات سرمايشی و گرمايشی اصفهان ...بیشتر
گزارش حضور شرکت پاکمن در نمایشگاه تاسیسات شیراز-آبان 96
چهاردهمین نمایشگاه تاسیسات سرمایش و گرمایش شیراز -آبان 96 با حضور تعدادی از شرکت ...بیشتر
نشست تخصصی تکنولوژی نوین در سیستم های گرمایش مرکزی برگزار شد
نشست تخصصی شرکت پاکمن در نمایشگاه تاسیسات -آبان ماه 96 در آمفی تئاتر نمایشگاه بی ...بیشتر
چهاردهمین نمایشگاه بین المللی تاسیسات و تجهیزات سرمایش و گرمایش شیراز-آبان ماه 96
عنوان : نمایشگاه بین المللی تاسیسات و تجهیزات سرمایش و گرمایش شیراز 96 چهاردهمین ...بیشتر
نشست تخصصی تکنولوژی نوین در سیستم های گرمایش مرکزی با محوریت بویلر چگالشی
عنوان: نشست تخصصی تکنولوژی نوین در سیستم های گرمایش   مرکزی با محوریت بویلر ...بیشتر
شانزدهمین نمايشگاه بين المللی تاسيسات و سیستم های سرمايشی و گرمايشی- آبان 96
عنوان: شانزدهمین نمايشگاه بين المللی تاسيسات و سیستم های سرمايشی و گرمايشی ...بیشتر
گزارش حضور شرکت پاکمن دراولین روز برگزاری شانزدهمین نمایشگاه تاسیسات و سیستم های سرمایشی و گرمایشی تهران-آبان 96
شانزدهمین نمایشگاه تاسیسات و سیستم های سرمایشی و گرمایشی تهران -آبان 96 با حضور ...بیشتر
گزارش اولین روز برگذاری شانزدهمین نمایشگاه ساختمان و سیستم های سرمایشی گرمایشی اراک-شهریور 96
شانزدهمین نمایشگاه ساختمان و سیستم های سرمایشی گرمایشی اراک با حضور تعداد ز ...بیشتر
گزارش اولین روز برگزاری هفدهمین نمایشگاه بین المللی صنعت ساختمان تهران-مرداد 96
هفدهمین نمایشگاه بین المللی صنعت ساختمان تهران  با حضور تعداد زیادی از شرکت ...بیشتر
افتتاح کارخانه ایران خودرو با بویلر های شرکت پاکمن
کارخانه خودروسازی "ایران خودرو" کرمانشاه با حضور معاون اول رییس جمهور ...بیشتر
راندمان بویلر
شاخص های مؤثر در محاسبات راندمان بویلر، یکی از اساسی ترین ضوابط مؤثر در ارتقا سط ...بیشتر
کتاب موتورخانه بخار شرکت پاکمن
سرشناسه: میرزازاده، قربانعلی، 1325 عنوان و نام پدید آور: موتورخانه بخار/ ق ...بیشتر
مقررات ملّي ساختمان ايران مبحث نوزدهم
دانلود فایل PDF مقررات ملی ساختمان ایران-مبحث نوزدهم-صرفه جویی در مصرف انرژی ...بیشتر
راه اندازی سختی گیر نیمه اتوماتیک رزینی
دستور العمل راه اندازی سختی گیر های نیمه اتوماتیک رزینی سختی گیرهای رزینی از ...بیشتر
جانمایی بویلر در موتورخانه
براي عملکرد مناسب بويلرها و تجهيزات وابسته بايد فضاي کافي را در موتورخانه به آن ...بیشتر
کتاب انتخاب بویلر شرکت پاکمن
سرشناسه: میرزازاده، قربانعلی، 1325 عنوان و نام پدید آور: انتخاب بویلر/ قرب ...بیشتر
مراحل آموزش و نگهداری دیگ های بخار سیار
مقدمه از دیرباز استفاده از تجهیزات مولد بخار در صنایع مختلف از جمله صنایع نفت ...بیشتر
معرفی کتابچه دیگ آبگرم شرکت پاکمن
راه اندازی آموزش و بهره برداری از   Hot Water Boilers   ...بیشتر
معرفی کتابچه موتور خانه استخر
نام مقاله: کتابچه موتور خانه استخر نام نویسنده: دپارتمان پژوهش شرکت پاکمن ...بیشتر
دستور العمل نصب، نگهداری و راه اندازی بویلر بخار
دستور العمل نصب، نگهداری و راه اندازی بویلر بخار براي استفاده بهينه از بویلر ...بیشتر